Ibarrako piparra
Ibarrako, ¿nongoa bestela?
Ibarrako piperra, piper mota autoktonoa da, eta Ibarran bertan landatzen da neurri handi batean. Txikia, luzea eta punta zorrotzekoa da, eta zaporea bereizgarria du ezaugarri. Era askotara dasta daiteke.
Piparraren ibilbidea aitortua eta ezaguna izan arte
Ibarra aspalditik izan da laborantza-eremua. XIII. mendean, txakolina egiteko mahastiak nabarmentzen ziren bertan. Zainzuriak eta, batez ere, piper morroak ere ospetsuak ziren. Baina behin desagertzen hasi zirenean, XVI. mendean, piperrak garrantzia hartu zuen, gaur arte mantendu dena.
Piparraren ibilbidea aitortua eta ezaguna izan arte
Azken urteotan, piparra-ekoizleek, gozogileek, urdaitegiek eta harakinek berrikuntzak egin dituzte, beste ukitu bat duten produktuak sortzeko bidea emanez: piperrrak ematen duen ukitu berezia alegia.
Nekazaritza jasangarriaren fruitua
Eskualde osoan landatzen den arren, Ibarra da lur nagusia, eta bertako baratzeetan erraz ikus daiteke. Laborantza- eta bilketa-prozesu guztia eskuz egiten da, eta oso produktu lokala eta jasangarria da.
Hemen ibilbide bat bere terroir-ean barneratzeko
Ekoizpena
Ibarrako piperra maiatzaren amaieran landatzen da, eta oraindik berdea dagoenean, uztailean hasten dira biltzen. Ohikoa da irailera arte inguruko merkatuetan ikustea.
Eusko Label produktu bat
Ibarrako piperrak bere kalitate-zigilua du, merkatuan beste marka batzuetatik bereizten duena, Eusko Jaurlaritzak ziurtatua. Kalitate-bereizgarri hori lortzeko, ekoizpenek baldintza zorrotzak bete behar dituzte.
Azoka berezi bat irailean
Urtero, irailaren bigarren hamabostaldian Ibarrak bere piperrari eskainitako azoka berezia ospatzen du. Beste piper batzuez gozatzeko aukera izateaz gain, hala nola Gernikakoa, Sartagudako pikilloa edo Ezpeletakoa, Ibarrako piparra osagai nagusi duen lehiaketa gastronomikoa ere egiten da. 2024. urte honetan ez da ospatuko.
Nola jaten diren Ibarrako piperrak?
Azken urteotan, piparra-ekoizleek, gozogileek, urdaitegiek eta harakinek berrikuntzak egin dituzte, beste ukitu bat duten produktuak sortzeko bidea emanez: piperrrak ematen duen ukitu berezia alegia.
Frijituta
Udako hilabeteetako jakietako bat da, bildu berri diren piper freskoak erabiliz. Eskualdeko taberna eta jatetxe askotan eskaintzen dituzte, gatz ukitu batekin. Kontuz! Gutxi batzuek pikatu egin dezakete!
Ozpinetan
Tolosako Babarrunarekin zerbitzatzen den sakramentuetako bat da. Freskoak dastatzeko sasoia laburra denez, kontserbatzeko ontziratzen dira. Kristalezko ontziaren tamainara hobekien egokitzen diren piperrak aukeratu ondoren, ozpinez eta urez estaltzen dira, urte osoan zehar dastatu ahal izateko.
Gilda
Piperra oso ezaguna egin da Euskadiko taberna gehienetan aurki daitekeen pintxo honi esker. Erraza da, baina gozoa. Gilda tipikoak hiru zapore nahasten ditu: piperraren mina; olibaren mikatza; eta antxoa edo bokarta baten gazia. Bestelako gildak ere egiten dira, eta arrautza egosia, pepinilloa, urdaiazpiko iberikoa edo gazta gehitzen zaie.
Ibarrako piperrautsa
Arane baserriak piperrautsa ere ekoizten du, Ibarrako piperrarekin egina. Piper berarekin egina dago, baina berdea jaso beharrean, landarean bertan heltzen uzten da, kolore gorri bizia hartu arte.
Txokolate beltza Ibarrako piperrarekin
Rafa Gorrotxategi gozogileak egina, txokolate artisaua da, % 70 kakaoa, intxaur pekanoak, pistatxoak, ahabiak, gatz ezkata sotilak eta Ibarrako piperrauts ukitu fina du, Arane piperrautsarekin egina. Rafa Gorrotxategi.
Piper mousse-a
Janari-mota guztietarako laguntzailea, hala nola haragia eta arraina, baita saltsak eta beste produktu batzuk egiteko ere, hala nola hanburgesak eta kroketak.
Txistorra berdea
Ibarrako piperrekin egindako txistorra Joxe Mari Barriola harakinak egina da. KM0 txistorra, piperrak eta horiek egiteko erabiltzen duen haragia inguruko baserrietatik baitatoz. Barriola harategia.
Ibarrako piperra erabiltzen duen urdaitegia
Xuberok era guztietako hestebeteak egiten ditu eskuz, Berrobin hazitako txerri-haragiarekin, eta piperrak gehitzen dizkio zenbait produkturi, hala nola basurde-buruari, foieari, mortadelari edo saltxitxei.
Antolatu zure bisita
Non jan
Jatetxeak Tolosaldea
Non lo egin
Ostatuak Tolosaldea