Share current page

Nekazal Kirolak

Pilota, Herri Kirolak eta frontoiaren kultura

Euskal Kirola (Herri Kirolak) gure nortasunaren funtsezko parte da, landa-lanarekiko lotura zaharra, indarra eta izaera islatzen dituena. Tolosaldean kirol-tradizio aberatsa aurkituko duzu, frontoiaren eta indar-proben inguruan antolatua. Erronka berezi hauen emozioa bizitzera gonbidatzen zaitugu, non trebetasuna eta tradizioa jendaurrean neurtzen diren.

Euskal pilota: Frontoiaren erregea

Euskal pilota kirol nazionala da, eskualdean sustrai sakonak dituena. Kantxa edo frontoia ez da soilik kirol-eremu bat, komunitatea elkartzen den gune soziala baizik.

Pilotaren edertasuna modalitateen aniztasunean datza, kantxa mota ezberdinetan jokatzen direnak:
Eskuz pilota: Modalitaterik garbiena, pilota eskuz hormaren kontra jotzen dena.
Zesta punta: Modalitaterik azkarrena, pilota zesta konkabo batez abiadura ikaragarrian jaurtitzen dena.
Erremontea eta Xarea: Erraketa eta sare bidezko beste modalitate batzuk, zehaztasuna eta bizkortasuna eskatzen dituztenak.

Tolosaldeako frontoi historikoak

Beotibar frontoia (Tolosa): Estalitako frontoirik zahar eta ospetsuenetako bat, partida eta final profesional handiak hartzeagatik ezaguna.
Villabonako Errebote frontoia: Aire libreko frontoia, bere neurri handiengatik eta alboko hormagatik bereizgarria, Gipuzkoako formatu tradizionala.
Irurako trinketea: Kantxa itxi berezienetako bat, lau horma eta teilatu inklinatuak (txokoak) dituena, Xarea bezalako modalitateetarako aproposa.

Herriek beren frontoia dute, eta askok bat baino gehiago. Herri askotan elizetako hilerriak ere frontoi txiki gisa erabiltzen dira, harrizko horman txapa bat jarriz.

Herri Kirolak: euskal landa-kirola Tolosaldean

Herri Kirolak landa-lanetatik eta baserriko eguneroko zereginetatik sortutako indar, erresistentzia eta trebetasun probak dira.

Aizkolari: Aizkoraz enbor mozketa.
Harrijasotzaile: Pisua eta forma ezberdinetako harrien altxatzea.
Sega: Belarra igitaiaz moztea; kasu batzuetan abiadura neurtzen da, beste batzuetan moztutako belar kopurua azalera berean.
Giza proba / Idi proba: Pertsonen (giza) edo idien (idi) bidezko harri astunen arrastatzea.
Harri zulatzaile: Harria zulatzeko proba.
Soka tira: Taldeen arteko soka-tira.

Arrauna Tolosan

Traineru arrauna kostaldean ezagunagoa bada ere, Tolosan arraunaren tradizioa bizirik mantentzen da Oria ibaian. Barne-uretako jarduera eta lehiaketek kirolaren beste ikuspegi bat eskaintzen dute, herriko ibai-inguruneari estuki lotua.